
جوندگان به گروهی از جانوران پستاندار گفته می شود که از روی خصوصیات دندان ها از سایر گروه ها متمایز می شوند. بدین ترتیب که در فک پایین دارای جفت و در فک بالا دارای یک یا دو جفت دندان می باشند. این دندان ها درشت و فاقد ریشه بوده و ارتفاع آن همیشه ثابت است. در این جانوران دندان آسیاب مطلقاً وجود ندارد و جای آن ها روی فک خالی و نمایان است.
نحوه خسارت: فعالیت آن ها با گرم شدن هوا و مساعد شدن شرایط جوی از بهار آغاز می شود و با بهتر شدن شرایط زیست محیطی خسارت و تولید مثل افزایش می یابد. به طوری که معمولا اوج فعالیت آن ها در تابستان و مهر ماه می باشد. موش ها ضمن تخریب مزارع و باغات و ایجاد شبکه های گسترده لانه سازی در زیرزمین باعث هدر رفتن حجم بالایی از آب و آسیب زدن به ریشه های درخت می شود. همچنین با تغذیه و جویدن میوه، ریشه و ساقه به آنها خسارت میزند. دارای چندین نسل در سال هستند و با هر بار زایمان حدود 4 تا 7 بچه موش به دنیا می آورند. فاقد خواب زمستانی بوده و در صورت مناسب بودن شرایط محیطی تا پایان سال فعال می مانند.
روش کنترل: از بین بردن کانون های تجمع که عموما در مسیرها، کناره های جوی و زیر پشته های خاک می باشد، شخم عمیق خاک، از بین بردن علفهای هرز، عدم کشت مخلوط و چند کشتی در باغ مانند یونجه در مسیر فعالیت این افت، استفاده از آبیاری غرقابی که موجب خفگی آنها در لانه می شود. استفاده از تله موش، چسب موش کتابی و طعمه های مسموم حاوی سم برودیفاکوم.